Kỳ tích 21 ngày: Từ liệt tứ chi, ngồi xe lăn đến những bước đi đầu tiên với khung

Từ tình trạng liệt cả bốn chi, tê bì tay chân, phải di chuyển bằng xe lăn và mọi sinh hoạt phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc, bệnh nhân nữ 68 tuổi tưởng chừng phải đối mặt với một hành trình phục hồi đầy gian nan. Thế nhưng, chỉ sau 21 ngày điều trị tích cực tại Bệnh viện Đa khoa Hợp Lực, sức cơ của bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt, cảm giác dần hồi phục, đại tiểu tiện trở lại tự chủ và đặc biệt đã có thể đứng dậy, từng bước tập đi với khung hỗ trợ.

Những bước đi đầu tiên ấy không chỉ là kết quả của quá trình điều trị, phục hồi chức năng tích cực mà còn là nguồn động viên lớn lao, mở ra hy vọng cho bệnh nhân trên hành trình từng bước lấy lại khả năng vận động và sự tự chủ trong cuộc sống.

Liệt tứ chi sau tổn thương tủy cổ, mọi sinh hoạt phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc

Bệnh nhân nữ, 68 tuổi, trú tại xã Nga Thắng, tỉnh Thanh Hóa, nhập viện tại Bệnh viện Đa khoa Hợp Lực ngày 20/7/2026 trong tình trạng liệt tứ chi.

Theo bệnh sử, bệnh nhân có tiền sử phình và thoát vị ra sau các đĩa đệm cột sống cổ C4/5, C5/6 và C6/7 gây chèn ép nặng ống sống, chèn ép tủy cổ và các rễ thần kinh ngang mức. Bệnh nhân cũng được ghi nhận phù tủy cổ ngang mức C5, C6, C7 và D1, kèm theo tiền sử nhồi máu tiểu não, viêm tủy cổ.

Trước đó, bệnh nhân đã được điều trị tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108. Sau khi ra viện, bệnh nhân tiếp tục điều trị tại chuyên khoa Ngoại Thần kinh và Phục hồi chức năng, tái khám và sử dụng thuốc theo đơn. Tuy nhiên, tổn thương tủy cổ đã để lại hậu quả nặng nề, khiến chức năng vận động của cả bốn chi suy giảm nghiêm trọng.

Ngoài các bệnh lý liên quan đến thần kinh và tủy sống, bệnh nhân còn có đái tháo đường type 2 cần theo dõi do sử dụng corticoid kéo dài và rối loạn chuyển hóa lipid.

Thời điểm nhập viện, bệnh nhân tỉnh táo, tiếp xúc tốt, huyết áp 125/80 mmHg, mạch 74 lần/phút nhưng tâm lý lo lắng do tình trạng bệnh kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hằng ngày.

Qua thăm khám, bệnh nhân có biểu hiện tê buồn, dị cảm ở cả bốn chi, giảm cảm giác nông tứ chi, trong khi cảm giác sâu vẫn được bảo tồn. Sức cơ ở cả chi trên và chi dưới đều suy giảm rõ rệt.

Ở hai chi trên, sức cơ vùng gốc chi đạt khoảng 3 - 4/5, khả năng duỗi khuỷu chỉ đạt 2 - 3/5. Các vận động gấp, duỗi tại cổ tay và các ngón tay cũng bị hạn chế. Những động tác tưởng chừng đơn giản như cầm nắm, thực hiện các hoạt động cá nhân cũng trở nên khó khăn.

Ở hai chi dưới, tình trạng yếu liệt không đồng đều, trong đó chi dưới phải yếu nhiều hơn. Sức cơ vùng gốc chi phải chỉ khoảng 3/5, vùng ngọn chi giảm còn 1 - 2/5. Chi dưới trái có sức cơ khoảng 3 - 4/5.

Tình trạng yếu liệt khiến bệnh nhân không thể tự đi lại, phải di chuyển bằng xe lăn. Các hoạt động sinh hoạt hằng ngày phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc. Bệnh nhân vẫn biết đại tiện nhưng có những thời điểm tiểu tiện không tự chủ.

Sau khi thăm khám, đánh giá tiền sử bệnh, tình trạng hiện tại và thực hiện các cận lâm sàng cần thiết, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị liệt tứ chi sau tổn thương tủy cổ.

(Bệnh nhân đang được tập Phục Hồi chức năng đi lại)

Không bỏ cuộc trước tình trạng liệt: Kiên trì phục hồi từng vận động

Tổn thương tủy cổ là một trong những tình trạng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động. Tùy vào vị trí và mức độ tổn thương, người bệnh có thể gặp tình trạng yếu hoặc liệt tứ chi, rối loạn cảm giác, thậm chí ảnh hưởng đến chức năng đại, tiểu tiện và khả năng tự chăm sóc.

Với bệnh nhân nữ này, mục tiêu điều trị không chỉ là kiểm soát các vấn đề nội khoa mà còn phải từng bước phục hồi chức năng vận động, cải thiện sức cơ, cảm giác và giúp bệnh nhân lấy lại khả năng tự chủ trong cuộc sống.

Sau khi đánh giá cụ thể tình trạng bệnh, các bác sĩ tại Bệnh viện Đa khoa Hợp Lực đã xây dựng hướng điều trị kết hợp giữa điều trị nội khoa, vật lý trị liệu - phục hồi chức năng và y học cổ truyền.

Trong quá trình điều trị, bệnh nhân được thực hiện các bài tập vận động có trợ giúp nhằm duy trì tầm vận động của các khớp, hạn chế tình trạng cứng khớp và từng bước kích thích hoạt động của các nhóm cơ bị suy yếu.

Tùy theo khả năng đáp ứng, bệnh nhân được tăng dần cường độ tập luyện, từ những vận động cơ bản đến tập kiểm soát tư thế, tập đứng và tập đi. Các kỹ thuật tập đứng, chịu trọng lượng và tập di chuyển được thực hiện từng bước dưới sự hướng dẫn, theo dõi của đội ngũ bác sĩ và kỹ thuật viên phục hồi chức năng.

Song song với đó, bệnh nhân được áp dụng các phương pháp như xoa bóp, chiếu hồng ngoại, tập vận động có trợ giúp. Các phương pháp y học cổ truyền gồm điện châm, thủy châm cũng được kết hợp trong phác đồ điều trị.

Việc điều trị phối hợp nhiều phương pháp nhằm hỗ trợ cải thiện sức cơ, khả năng vận động, giảm tình trạng tê buồn, dị cảm, đồng thời nâng cao khả năng thực hiện các hoạt động sinh hoạt hằng ngày.

Đối với bệnh nhân liệt tứ chi, mỗi động tác dù nhỏ cũng là một sự cố gắng. Từ việc cử động được bàn tay, nâng được cánh tay, tăng thêm sức cơ ở chân cho đến khả năng đứng dậy đều cần sự kiên trì của người bệnh cùng quá trình tập luyện phù hợp.

Sau 21 ngày, sức cơ cải thiện rõ rệt, đại tiểu tiện đã tự chủ

Sau 21 ngày điều trị tích cực, tình trạng của bệnh nhân có những thay đổi đáng mừng.

Khi được thăm khám lại, bệnh nhân tỉnh táo, tiếp xúc tốt, ăn ngủ được, không phù, không xuất huyết dưới da. Huyết áp ổn định ở mức 120/80 mmHg, mạch 73 lần/phút.

Tình trạng liệt tứ chi bước sang giai đoạn hồi phục. Sức cơ ở cả chi trên và chi dưới đều cải thiện so với thời điểm nhập viện.

Ở chi trên, tay trái có sức cơ vùng gốc chi đạt khoảng 4/5, khả năng duỗi khuỷu khoảng 3/5. Các vận động tại cổ tay và các ngón tay cũng có sự cải thiện.

Đối với tay phải, sức cơ vùng gốc chi đạt khoảng 4/5, vùng ngọn chi khoảng 3/5. Đặc biệt, khả năng vận động thô của tay phải đã cải thiện rõ rệt, giúp bệnh nhân thuận lợi hơn trong việc thực hiện một số hoạt động sinh hoạt.

Ở hai chi dưới, sức cơ chi dưới trái cải thiện lên khoảng 4/5. Chi dưới phải, vốn yếu nhiều hơn khi nhập viện, cũng có những tiến triển đáng ghi nhận với sức cơ vùng gốc chi đạt khoảng 4/5, vùng ngọn chi khoảng 3/5.

Không chỉ vận động được cải thiện, cảm giác nông ở tứ chi của bệnh nhân cũng hồi phục khá, cảm giác sâu tiếp tục được bảo tồn. Tình trạng dị cảm trước đó xuất hiện thường xuyên nay chỉ còn thoáng qua.

Một thay đổi đặc biệt quan trọng là chức năng đại, tiểu tiện của bệnh nhân đã trở lại tự chủ. Đây là bước tiến có ý nghĩa lớn, giúp bệnh nhân giảm sự phụ thuộc vào người chăm sóc và từng bước lấy lại sự chủ động trong cuộc sống.

Từ xe lăn đến những bước đi đầu tiên với khung

Nếu như ngày đầu nhập viện, bệnh nhân không thể tự đi lại, phải di chuyển hoàn toàn bằng xe lăn và phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc thì sau 21 ngày điều trị, những thay đổi đã dần hiện rõ.

Từ việc tập vận động có trợ giúp, bệnh nhân từng bước cải thiện sức cơ. Khi khả năng vận động tốt hơn, bệnh nhân tiếp tục tập đứng, tập chịu trọng lượng và làm quen với việc di chuyển.

Và sau 21 ngày, bệnh nhân đã có thể di chuyển với khung tập đi.

Những bước đi đầu tiên tuy vẫn cần sự hỗ trợ của dụng cụ nhưng là kết quả đáng ghi nhận đối với một bệnh nhân từng liệt cả bốn chi và phải ngồi xe lăn. Đây không chỉ là sự cải thiện về sức cơ mà còn cho thấy khả năng kiểm soát vận động và phối hợp hoạt động của các chi đã có những tiến triển tích cực.

Cùng với việc có thể di chuyển bằng khung tập đi, bệnh nhân cũng không còn phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc như thời điểm mới nhập viện. Hiện tại, bệnh nhân có thể tham gia nhiều hơn vào các hoạt động sinh hoạt hằng ngày và chỉ cần trợ giúp một phần.

Đối với bệnh nhân, hành trình phục hồi vẫn còn phía trước. Tuy nhiên, từ chỗ mọi sinh hoạt phụ thuộc hoàn toàn, phải ngồi xe lăn đến khi có thể tự chủ đại, tiểu tiện và thực hiện những bước đi đầu tiên với khung, mỗi tiến bộ đều mang lại thêm hy vọng và động lực để tiếp tục kiên trì tập luyện.

(Bệnh nhân đang được tập Phục Hồi Chức năng)

Phục hồi chức năng – hành trình của sự kiên trì và hy vọng

Tổn thương tủy cổ có thể để lại những hậu quả kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến vận động, cảm giác và chất lượng cuộc sống. Vì vậy, bên cạnh điều trị nguyên nhân, phục hồi chức năng đóng vai trò quan trọng trong việc giúp người bệnh duy trì và từng bước cải thiện các chức năng bị suy giảm.

Quá trình phục hồi cần được xây dựng phù hợp với từng người bệnh, dựa trên mức độ tổn thương, sức cơ, khả năng vận động và tình trạng sức khỏe thực tế. Các bài tập cần được thực hiện đúng phương pháp, tăng dần theo khả năng đáp ứng và có sự theo dõi của đội ngũ chuyên môn.

Đặc biệt, người bệnh cần kiên trì bởi phục hồi chức năng không phải là hành trình có thể nhìn thấy kết quả ngay trong một vài ngày. Có những tiến bộ bắt đầu từ một cử động nhỏ của ngón tay, một lần tự ngồi dậy, một động tác đứng vững hơn hay những bước đi đầu tiên.

Trường hợp bệnh nhân nữ 68 tuổi là một minh chứng cho ý nghĩa của việc điều trị đúng hướng, kết hợp phục hồi chức năng tích cực và sự kiên trì của người bệnh. Sau 21 ngày, từ tình trạng liệt tứ chi, phải di chuyển bằng xe lăn và phụ thuộc hoàn toàn vào người chăm sóc, bệnh nhân đã có thể cải thiện sức cơ, cảm giác, tự chủ đại tiểu tiện và từng bước di chuyển với khung tập đi.

Hành trình phía trước vẫn cần sự nỗ lực và kiên trì. Nhưng những bước đi đầu tiên sau 21 ngày chính là một dấu mốc đáng mừng, tiếp thêm niềm tin cho bệnh nhân trong hành trình tiếp tục phục hồi chức năng và từng bước trở lại với cuộc sống thường ngày.

Bệnh viện Đa khoa Hợp Lực tiếp tục triển khai các phương pháp điều trị và phục hồi chức năng phù hợp với từng người bệnh, hướng tới mục tiêu giúp người bệnh cải thiện khả năng vận động, nâng cao tính tự chủ và chất lượng cuộc sống.